Nghệ sĩ Điền Tử Lang: Từ "Vua ca Đài phát thanh" đến tiếng hát Vu Lan báo hiếu

Vừa qua như một lời tri ân chan chứa tình cảm gửi đến đấng sinh thành, nghệ sĩ Điền Tử Lang đã thu âm và thực hiện việc quay MV về mẹ gây sốt trên cộng đồng mạng. 

Giọng ca của ông vẫn còn trầm ấm, da diết. Ở tuổi gần 80, giọng ca từng được mệnh danh "Vua ca Đài phát thanh" vẫn giữ được phong thái ngọt ngào, sâu lắng. Đó là minh chứng cho sự bền bỉ và tận hiến của một đời nghệ sĩ.

Điền Tử Lang giữ giọng ca vàng

Ông tên thật Trần Văn Sáu, sinh năm 1943 tại Mỏ Cày, Bến Tre, ông theo nghề hát và lấy nghệ danh Điền Tử Lang từ khi gắn với nghệ thuật đờn ca tài tử Nam Bộ. "Thuở thiếu niên tôi đã học ca với đàn sến, đàn ghi ta phím lõm. Hành trang là 20 bài bản Tổ do nghệ nhân Hai Que truyền dạy là vốn liếng đầu đời để tôi dấn thân theo nghiệp hát. 

Năm 20 tuổi, tôi được nghệ sĩ Thành Công giới thiệu vào ca Đài phát thanh, rồi được bà con khán giả thương nên gắn bó với nghề cho đến ngày nay" – NS Điền Tử Lang kể.

Bí quyết để ông giữ giọng ca vàng chính là luôn giữ gìn sức khỏe, không hút thuốc, rượu bia và không ăn các thức ăn nướng.

Điền Tử Lang sở hữu 2.000 bài vọng cổ

Ông nhanh chóng trở thành giọng ca trụ cột của đài phát thanh. Sau ngày đất nước thống nhất ông tiếp tục cống hiến cho VOH, thu âm gần như trọn vẹn các chương trình giới thiệu bài ca cổ mới và hưởng ứng viết lời mới cho bài bản cải lương. 

Khi UNESCO công nhận Nghệ thuật ĐCTT Nam Bộ là di sản văn hóa phi vật thể đại diện nhân loại, ông được mời thu âm rất nhiều bài ca cổ mới.

Ông được hàng triệu thính giả yêu mến qua hơn 2.000 bài ca cổ mà ông đã thu âm từ đài VOH cho đến băng dĩa, truyền hình HTV và các tỉnh thành phía Nam. Giới chuyên môn gọi chất giọng của ông là "đồng pha thổ" – âm vực trầm, dày, lắng đọng, khác hẳn giọng "đồng trong" vang sáng của những tên tuổi như: NSND Út Trà Ôn, NSND Minh Vương.

Chính sắc thái đó đã khiến ông có cách ca vọng cổ rất mùi mẫn, không gượng ép, mà da diết, êm ái. Sân khấu cải lương cũng ghi dấu nghệ sĩ Điền Tử Lang qua nhiều vai diễn. Đặc biệt là khi ông hát chánh cùng "Sầu nữ" Út Bạch Lan trong vở "Vụ án kẻ ngoại tình" (tác giả Lê Khanh).

Điền Tử Lang chuyên trị vai phụ

Sau năm 1975, bên cạnh việc thu âm ca cổ, ông tham gia một số đoàn hát và chỉ đảm nhận vai phụ, vai "lão mùi" trên nhiều sân khấu TP HCM.

"Điền Tử Lang để lại ấn tượng khó phai nhờ sự tận tâm, chỉn chu. Với giọng ca lâu bền, ông còn gắn bó dài lâu với các chương trình ca cổ, cải lương của Đài Tiếng nói Nhân dân TP HCM và sàn diễn của Sài Gòn 1, Sài Gòn 3. 

Ông được khán giả nhớ đến với nhân vật "Tám Lúc Lắc" trong vở cải lương "Ong cắn". Khi tôi và vợ là NSND Thanh Kim Huệ có lập chương trình thiện nguyện, ông cũng tích cực tham gia để làm công tác từ thiện" – NSND Thanh Điền nói.

Điền Tử Lang về chiều lâm cảnh khổ

Đời sống tuổi xế chiều của nghệ sĩ cải lương vốn khó tránh khỏi những cơ cực, vì hầu hết đều dựa vào nghề hát, khi sàn diễn đóng băng, khán giả không còn đến rạp xem cải lương, họ đều mang mẫu số chung đó là lâm vào đời sống thiếu thốn. 

NS Điền Tử Lang cũng không nằm ngoài qui luật đó, có lúc ông đi hát quán nhậu để trang trải cuộc sống. Thu nhập chỉ trông chờ vào tiền "boa" của khán giả.

Năm 2022, ông từng trải qua cơn bạo bệnh thập tử nhất sinh, nhưng vẫn kiên cường trở lại với tiếng ca. NSND Ngọc Giàu từng nhận xét: "Điền Tử Lang là giọng ca có tuổi thọ dài hiếm có, tận tụy với nghề và đồng nghiệp – đó là điều đáng quý nhất khi nhắc đến ông".

Hôm nay, khi thu âm những bài ca cổ về mẹ nhân mùa Vu Lan, nghệ sĩ Điền Tử Lang mong muốn gửi gắm tình yêu thương đến những người còn còn có mẹ trên trần gian này, ông cũng mong thế hệ sau hãy luôn hiếu thảo với cha mẹ,. Vì đó là đạo lý ngàn đời của người Việt, đồng thời là "Mùa Vu Lan" hạnh phúc nhất của mỗi người con còn cha mẹ bên cạnh..

Ông là một giọng hát không ồn ào, không phô trương, nhưng chan chứa nhân nghĩa, thủy chung. Và trên hết, ông còn là tấm gương về một đời nghệ sĩ sống trọn vẹn với nghiệp ca hát, dẫu đời của ông có gian nan nhưng ông vẫn giữ vẹn nguyên đam mê và lòng hiếu kính.

"Tôi cảm ơn chương trình "Mai Vàng nhân ái" đã đến thăm tôi, trao tặng quà. Báo Người Lao Động đã tạo nhịp cầu ý nghĩa, giúp đỡ nghệ sĩ nghèo khó. Cảm ơn khán thính giả đã yêu mến tôi suốt nhiều năm qua" – NS Điền Tử Lang nói.


Thanh Hiệp (ảnh NSCC)